דער שנה ראשונה אינגערמאן

וישכם אלימלך בבוקר.

דער זייגער קלינג בערך א האלבע שעה פארן סוף זמן קריאת שמע, אבער ער דערמאנט זיך אז ס'איז דא וואס האלטן אז חתן איז פטור פון קריאת שמע, און די ציאונגס קראפט פון זיך צייכענען אין די קרעטשמע האט ער נאכנישט, און ממילא מיט די הילף פון אונזער באקאנטן ר' זעליג, האט ער אנגעצויגן נאך עטליכע שעה, און אביסל פאר חצות געט ער זיך א הייב אויף ממש מיט א גבורת ארי, און מאכט זיך צורעכט, און לאזט איבער א שמייכל'דיגן גוטן טאג, און מיט א צוזאג צו זיין אינדערהיים בערך אין איינס אהאלב שעה ארום, ער נעמט זיינע כלי זיין וואס אן דעם איז נישט קיין רעדע אונזער מלך זאל פון דערהיים ארויס גיין, ווי למשל די סעלפאן, וואס איז אים געבוירן געווארן אונטערן קישן, אוואו די קוואדער פאר די ארויס געפאלענע ציין, און די זייף פאר די מקוה, און יא, ער פארגעסט נישט זיין נייעם גרויסן טלית בייטל, און נאכן מאכן זיכער אז זי בלייבט נישט אליינס, איז ער אויפן וועג צום בית המדרש.

ער קומט אן בית המדרש, קוקט ארום צו דער עולם באמערקט אים, אבער דער עולם כאפט נישט אז ער איז הערשט נעכטן געקרוינט געווארן, און מ'געט אים נישט אפ עפעס ספעציעלע כבוד, ער הייבט שוין באלד אן צו טראכטן צו די גאנצע זאך האט זיך געלוינט, גראדע זענען יא געווען עטליכע וואס האבן אים פארגינען א מזל טוב, און אפשר אויך געפרעגט ביי וועם ער ווערט אן איידעם, אבער עפעס נישט אויף דעם האט ער געווארט, ענדליך באמערקט ער פון דערווייטנס, א גרופע פון זיינע חברים, ער מארשירט באלד אהין, און צו ביסלעך הייבט זיך עס אן אויס צו צאלן, מ'געט אים אפ זיינע פולע עטענשן, און ס'איז גראדע שיין פון זייער זייט, ווייל נישט מער ווי עטליכע מינוט צוריק האבן זיי טאקע גערעדט פון אים, אבער גראדע נישט פון זיינע מעלות, אבער יעצט איז ער דאך דא, האט מען באלד פארפירט א שמועס ווי אזוי די חתונה איז צוגעגאנגען, און ווען מ'האט געענדיגט, און צו דער בדחן האט געטויגט, און דער זינגער דער שפילער, און אזוי ווייטער, מ'באטראכט נאכאמאל שוין צום וויפלטן מאל דעם שטריימל, און ווען מ'זעט אז ס'איז עפעס נישט, פארגעסט ער נישט צו צולייגן, אז דער סוחר האט אים טאקע געזאגט אז ער זאל באלד נאך די חתונה צוריק קומען, און ער וועט עס נאכאמאל צוזאם פרעסן, ער האט זיך שוין אביסל בארואיגט, און מ'קען שוין גיין אין מקוה, אבער ער האט דאך א סעלפאן, נו דארף מען דאך קאלן די ווייב, פארוואס דען האט מען א סעלפאן אויב נישט וועגן דעם, אבער ער געדענקט נאך נישט זיין נאמבער, און ס'איז אים נאכנישט געסטארט אין זיין פאן בוק, קודם איז ער שוין ביזי, ער מאכט עטליכע פאן קאלס, אהיים, הייבט קיינער נישט אויף, איין שוועסטער ווייסט נישט, ענדליך, האט ער פארשאפט די נאמבער, און קאלט אהיים, אבער קיינער הייבט נישט אויף, ער ווערט נערוועז, וואס גייט פאר, אפילו לאמיר זאגן אז זי שלאפט, אבער איינער דארף דאך דארט זיין, ער פראבירט נאכאמאל, און גארנישט האט נישט געהאלפן, ביז ער קוקט נאכאמאל די נאמבער וואס ער האט אראפ געשריבן, איז מיט איין נאמבער געווען אנדערש, ענדליך קאלט ער די ריכטיגע נאמבער, האלא מלכי, וואס מאכסטו, ביסט שוין אויף, שרה'לע איז נאך דארט, אקעי, איך האב נאר געוואלט מאכן זיכער אז אלעס קלאפט, סי יו לעדער מלכי, ביי מלכי, וואס זאגסטו מלכי? יא, איך וועל באלד זיין אינדערהיים מלכי, אקעי מלכי, זיי געזונט מלכי.

ער לויפט אין מקוה, זיין קארטל ארבעט נאכנישט, ער כאפט זיך אריין מיט איינעם, און מ'גייט זיך רייניגן פון די אלע שמוץ וואס מ'האט זיך אנגעזאמלט, זייט די נעכטיגע שאויער, און ער טרעפט נאך אפאר חברה מיט וועם צו פארברענגען, ענדליך איז ער רעדי, פאר א קאפי פארן דאווענען, פארשאפט זיך עטליכע קוואדערס, און די מאשין שפייט ארויס א פיינע קאפי, א הכנה צום קומענדיגען פארברענג, פון נאך פופצן מינוט, איי ווי אזוי גייט מען מאכן פון די אלע פופצן מינוט'ס א טאטעל פון איינס און אהאלב שעה, נישט געזארגט די דאווענען מוז דאך נישט דויערן אזוי לאנג, און העכסטנס וועט עס נעמען צוויי און א האלב שעה, די ערשטע מאל וועט זיך דאך סייווי גארנישט זאגן, זי איז דאך א גוטע, אזוי האט מען מיר געזאגט.

מ'גייט שוין אנטוהן דעם טלית, ער כאפט אריין נאך איין פאן קאל אהיים, מאכן זיכער אז די דאך איז נישט איינגעפאלן אין די פאר שעה, און ער איז שוין רעדי צו דאווענען, קיין מנין איז שוין נישט דא, אבער מי שטרח מיט די זמן קריאת שמע, וועט שוין קער נעמען אויף אויף די מנין, און ער לאזט זיך ארויס אויף די נסיעה, ס'איז גראדע געווען א לאקעל, ס'האט נישט גענומען לאנג, און ער האלט שוין ביי רבינו תם'ס.

אז מ'רעדט פון רבינו תם'ס, מוז איך אריין ווארפן א מלתא דבדיחותא, איך רעד דאך דא פון א חתן, סא, איז עס נישט אזוי פארדרייט דעם בלאט, איינער איז אמאל אריין געלאפן אין בית המדרש, און נישט געטראפן זיינע תפילין, ער האט זיך זייער געיאגט און נישט געהאט צו סאך צייט עס אויפצו זוכן, איז ער צוגעגאנגען צו איינעם'ס נישט צוזאם געלייגטע תפילין, און אנגעפאנגען עס ארויף צו דרייען אויף זיין האנט, אזוי אינמיטן גייט איינער צו צו אים, און זאגט אים ר' איד ס'איז רבינו תם'ס תפילין, געט ער זיך א רוף אן, ביז רבינו תם וועט צוריק קומען פון מקוה, וועל איך שוין זיין פארטיג.

מ'דרייט אראפ די תפילין, אין דעם האט ער נאך עקספיריענס, אבער נאך דעם קומט שוין די שווערע ארבעט, צוזאם צו לייגן די טלית, ער פראבירט נאך צו מאכן די קנייטשן, און נאך עטליכע מאל, געלונגט עס, און הכל על מקומו יבא, ער פארגעסט נישט נאכאמאל אהיים צו קאלן, דערציילן די גרויסע נייעס, אז ער קומט שוין ממש אהיים, ס'וועט שוין נישט נעמען לאנג, ער גייט ארויס אינדערויסן, זיין באגלייטער האט אים שוין לאנג איבערגעלאזט, יענער האט דאך נישט אזויפיל חברים, און האט נאכנישט קיין סעלפאן, מיט וואס צו קאלן, און אנצופילן די צייט, זוכט ער אזוי ארום א היטש, ביז ער געט זיך אזוי א כאפ, וואס א היטש אין קאפ אריין, איך בין דאך חתונה געהאט, לאמיך רופן א קאר סערוויס, איך האב דאך א סעלפאן, און ווי וואס ווען, איז ער שוין געווען אין פראנט פון זיין הויז, און מיט א שמייכל שפאצירט ער אריין, און נאכאמאל א שמייכל'דיגן גוט מארגן, און אויך צוגעלייגט, אז ער קען זיך עפעס נישט געהעריג אויס מיט די מנינים, און ער האט געדארפט ווארטן איינער זאל אים עפענען די מקוה, און נאכן דאווענען אויף א באגלייטער, און ממילא שטימט שוין פונקטליך דער חשבון פארוואס ער האט פארשפעטיגט, און זי, זי איז דאך אן אשת חיל, ענטפערט שעמעדיג, עה, דארפסט זיך נישט פארענטפערן, איך בין עניוועי כמעט הערשט יעצט געווארן רעדי.

די פארענטפערונגען זענען אדורך אויפן בעסטן אופן, און מ'איז רעדי פארן פרישטאג.

קאפיטל ניין

ביום הראשון.

(איינער געדענקט די שלשה אחים? יעדע פאראגראף פלעגט זיך אנהייבן מיט א לשון קודש ווארט, ויהי ממחרת, אדער ביום ההוא, און דאס האט געמאכט אז די געבעקס זאלן אויסקוקן מער עכט.)

מיר האלטן ביי פרישטאג, מ'האט שוין יעדן פארשיקט צו זייער דעסטינאציע, זיין באגלייטער און איר שומר, און אצינד גייען די מלך און די מלכה עסן פרישטאג, די טישטעך איז שוין אנגעגרייט, ווי אויך די דישעס און עסצייג, אבער די אנדערע זאכן האט מען דאך נישט געקענט אנגרייטן פריער, פאר עטליכע סיבות, איינס, ווייל מ'דארף אים קודם פרעגן וואס ער האט ליעב, און צווייטנס, אויב איז עס עפעס געקאכטס, קען עס דאך ווערן קאלט.

יעצט איז ער שוין דא, הייבט זיך אן די דין ודברים, איך טראכט וואס איך זאל מאכן פאר פרישטאג, איך קען אדער מאכן אייער שפייז, אדער אפשר בונדאש, וואס וואלסטו ענדערש געוואלט? ער וואלט ווען גערן געענפערט טונא מיט מייאנעיז, ווייל ער איז דאך נישט זיכער צו זי וועט עס מאכן ווי אזוי ער האט ליעב, אבער זי האט דאך דעם אפשן נישט געגעבן, ממילא דארף מען סטיקן צו דאס וואס זי פרעגט, ס'איז מיר נישט אזוי קיין גרויסע נפקא מינה איך קען ביידע עסן, וועלכע איז דיר גרינגער צו מאכן?

ס'איז ביידע נישט שווער, שעם דיך נישט, זאג מיר וואס דו ווילסט ענדערש, ענדליך זענען זיי געקומען צו א טאלק, און ס'איז געבליבן אייער שפייז, זי נעמט ארויס עטליכע רעפטלעך ברויט, לייגט זאלץ, און ענדליך איז אלעס רעדי, ער הייבט אן צו טראכטן, ווי אזוי ער זאל צו גיין צו די גאנצע ענין, זאל ער זיך מאכן אביסל פרומער ווי ער איז, און מיט די צייט זאל זי שוין איינזען דעם אמת, אדער זאל ער זיך אויפפירן נארמאל, ווי אזוי ער פלעגט טוהן אינדערהיים, זי פון די זייט באטראכט אים, און לאזט נישט אראפ קיין אויג פון אים, ס'ווי נישט ווי, די ערשטע מאל וואס זי קען באטראכטן זיין אויפפירונג, און לאמיר האפן אז זי האט געטראפן וואס זי זוכט, בקיצור ער האט מחליט געווען אז ער גייט נישט צו סאך שפילן, ער גייט עס פראבירן מאכן נעטשרל, ער וואשט זיך די הענט, ער מאכט אבער נישט צו סאך האוואיעס פאר דעם, יא, ער מאכט זיכער זיי זאלן זיין טריקן, אבער טריקן האט אויך א שיעור, מ'זעצט זיך צום טיש, ביידע מיט פאררויטלטע באקן, און ס'נעמט א גוטע פאר מינוט ביז מ'קען ארויף ברענגען עפעס א גוטע טאפיק, און מער ווייניגער איז עס געלונגען, ווי נישט ווי, האנדלט מען דא מיט אן אשה כשרה, וואס וועט נישט נאכלאזן קיין קוצו של יוד, און אז מ'זאגט אז זיי האבן תשעה קבין, וועט זי דאס אויפווייזן אויף אלע וועגן וואס איז נאר שייך, און ממילא איז אלעס פיין אדורך, געבענשט האט ער אין א סידור, זיך אליינס וואונדערנדיג אז ער געדענקט נאך אויף וועלכע פעידזש ער דארף עס זוכן.

מ'האלט שוין נאכן פרישטאג, ער פראבירט צו צולייגן א האנט מיטן אלעס אראפ נעמען פון טיש, און פארשטייט זיך אז זי האלט און איין זאגן, נע, ס'איז גוט איך וועל עס שוין מאכן, און ער ענטפערט, ווי לאנג נעמט עס דען, לאז איך בין שוין פארטיג, טראכטנדיג ביי זיך, יעצט ווי לאנג ס'איז נאך גרינג על איך מיך מאכן, כאילו איך וויל, און צו ביסלעך וועל איך איר אפגעוויינען דערפון, מיינענדיג אז ס'גייט אזוי גרינג, ארויס צו קלאפן פון די חברה א זאך וואס זיי האבן צו געזען מיט די אייגענע אויגן.

וואס טוהט מען ווייטער מ'דארף דאך שטיפן זיבן טעג, אבער נישט קשה, דער פון אויבן וואס האט געהאלפן ביז יעצט וועט העלפן ווייטער אויך, עפעס איז דאך דא וואס צו טוהן, אריין פאקן די ספרים אין ספרים שאנק, אויספאקן די זילבער, צו רעכט מאכן עטליכע זאכן וואס ס'איז אלץ בעסער ווען ביידע באשליסן ווי און וואס און ווי אזוי.

שיער פארגעסן מ'דארף זיך דאך עפעס אראפ לייגן, מ'האט דאך געהאט א שווערן טאג נעכטן, און אזוי האט מען געשטיפט נאך צוויי שעה, מ'גייט ארום אויף די גאס פאר אביסל אדווערטייזונג, איך מיין דער עולם מוז דאך וויסן אז איך האב שוין חתונה געהאט און מ'זאל מיך באצייטנס אראפ נעמען פון די ליסט וועם נאך צו קוקן, מ'גייט ארויס פון איין סטאר און אריין צו די צווייטע, און אזוי פארברענגט מען, און מ'פראבירט אן צו קניפן א קשר פארן לאנגן קומענדיגן צוזאמען לעבן.

עס נעמט שוין אביסל טינקעלער ווערן, מ'דאווענט מנחה, און מ'מאכט זיך גרייט פאר שבע ברכות.

נו, עטץ מיינטס אוודאי אז ס'איז גרינג, אויסדרוקליך נישט, וועלכע קלייד זאל זי יעצט אנטהון, מ'קען דאך נישט גיין די זעלבע קלייד יעדע נאכט שבע ברכות, סאו, וועלכע איז ערשט און וועלכע איז צווייט, מ'פראבירט אים אריין צו נעמען אין די דילעמא, כאטש זי געט עס נישט אפילו איין פראצענט אז ער זאל אפילו פארשטיין א חילוק פון איינס אונעם אנדערן, אבער זיך מאכן כאילו זי איז נייגעריג אויף זיין מיינונג אין דעם זענען זיי מומחים, און זי פרעגט אים טאקע אן, גראדע פארשטייט ער יא אביסל, אבער ער איז נישט גרייט זיך צו פארפאטשקען די ערשטע טאג, מאכט ער זיך אביסל שעמעוודיג, און זאגט, מיינסט מיר איז נפקא מינה, אוודאי וויל איך זאלסט נעמען דאס וואס דו האלסט אז ס'איז פאסיג פארן ערשטן טאג, און נאכדעם צו ביסלעך יעדן טאג די נעקסטע אין די רייע, און מיט אזא ביטול ווארפט ער אריין, פון מיין זייט הייב אן מיט די קלייד, און שוין, איך מיין אז ס'איז שיין, אבער אז דו האלסט עפעס אנדערש טוה ווי אזוי דו פאשטייסט ס'מאכט באמת נישט אויס קיין חילוק אויף מיר.

און זי מיט איר חנופה איז אויך רעדי, וואהאו פונקט אויף דעם האב איך אויך גראדע געטראכט, זעט אויס אז מיר האבן די זעלבע טעיסט, זעמער דאך יא א גוטע פאר, ביידע צולאכן זיך פארן מאכן אזעלכע שנעלע דעסיזשן'ס נאר פון איין מעשה, ווי ביידע האבן געשפילט דאס בעסטע וואס זיי האבן געקענט.

אלעס איז מסודר מ'גייט צו שבע ברכות, מ'פראבירט צו נעמען די לענגסטע וועג, אז ווי מער מענשטן זאלן באמערקן אז ער האט שוין חתונה געהאט, און מער ווייניגער שפילט זיך אפ די זעלבע, יעדן איינציגן טאג פון די שבע ברכות.

ביז מ'האלט שוין ביי מלוה מלכה, און מ'איז שוין רעדי אוועק צו לייגן דעם שטריימל ביזן קומענדיגן שבת, און מ'הייבט אן ערענסט צו טראכטן אז אלעס גייט צוריק צום אלטן, ער אין כולל אנשטאט אין ישיבה, און זי צו די ארבעט, און זיי נעמען זיך אונטער נישט חלילה צו פארגעסן איינער פונעם אנדערן, זי נעמט די נאמבער פון כולל און ער נעמט די נאמבער פון די ארבעט.

און ויהי ערב ויהי בוקר יום שביעי. פארזעצונג קומט אי"ה.

קאפיטל צען

וביום השמיני הקריב אלימלך.

ער האט זיך געמוזט מקריב, און אויפשטיין פארטאגס, ס'איז דאך די ערשטע טאג, ער מוז דאך ווייזן אז ער איז א פיינער יונגערמאן, און פאקטיש וויל ער דאך זיין ערענסט, נאר דער שאור שבעיסה, איז דאס וואס ס'שטערט, סאו, ווי לאנג איך קען וועל איך פראבירן צו זיין גוט, און נאכדעם עמער זען ווייטער.

ער גייט דאווענען ווי א מענטש, דער בית המדרש זעט אים אויס ווי א חידוש, ער זעט דארט מענטשן, וואס מ'קען זיי נישט זען א גאנץ יאר, נאר ווער ס'קומט אין די צייט דאווענען, ער האט זיך אין זיין לעבן נישט גע'חלום'ט, אז אין די צייט אין טאג, איז דער בית המדרש אזוי פול.

בקיצור ער זוכט א מנין, און ער איז גרייט צו לייגן טלית ותפילין, די ערשטע זאך, כאפט ער אן זיין היט, אויפן זעלבן אויפן ווי מ'נעמט אראפ דעם שטריימל, פשוט פון געוואוינהייט, (קרעדיט טריאו) און קוקט שנעל ארום וויפיל מענטשן ס'האבן דאס באמערקט, אבער ער האט נישט קיין אהנונג, אז די מענטשן פון יענע צייט אין שול, האבן צו דעם קיין געדולד נישט, זיין קוקן יעדער פאר זיך, און ווארטן אז דער מנין זאל זיך נעמען פארן, ער טוהט אויס זיין הוט, און ער רעדי פאר די עטיפה, אביסל עקספיריענס האט ער שוין פון די לעצטע זיבן טעג, אבער ס'איז נאך אלץ שווער, אבער ער האט עס געמאכט, פראבירט צו מאכן זיכער אז קיינער זאל נישט כאפן קיין פליק פון זיינע ציצית, ער פילט נאך די פליקעס, וואס ער האט געכאפט אלס בחור פון די גרויסע טאטעס, און ס'האט אים גאנישט געשמעקט, און ער האט זיך דאן אונטער גענומען, אז אויב דער באשעפער וועט אים צו שיקן זיין באשערטע גרינגערהייט, וועט ער אויף דעם שטארק אכטונג געבן, און כך הוה, ער איז שנעל א חתן געווארן, און ער געדענקט זיין צוזאג, און ער האלט עס איין.

ער האט שוין גענדיגט לייגן די תפילין, און געט א ריק ארויף זיין הוט אויפן קאפ, אנשטאט די טלית, אויך פון געוואוינהייט, (קרעדיט טריאו) אבער דא, האבן שוין יא אפאר חברה מיט געהאלטן, און מקיים געווען, דעם ענין צו לאכן פון יענעם'ס דורכפאל, אז יענער זאל קומען אפקומען זיינע עבירות,- זיך נישט רעכענענדיג, אז ער האט אקארשט געהאט א יום החופה-, ער איז געווארן גוט רויט, און שנעל אויס געטוהן דעם הוט, און ארויף גערוקט דעם טלית און זיך אנגעפאנגען שאקלען א-ווי גארנישט האט פאסירט.

ביז נאכן דאווענען האט ער שוין לאנג פארגעסן פונעם אינצידענט, און אלעס איז צוריק צום אלטן, ער שפאצירט אהיים, מיט אן אויפגעהויבענעם קאפ, אזוי ווי אלע פרישע אינגעלייט, ער קומט אן אהיים, און זי ווארט אים שוין אפ, מיט א ברייטן שמייכל, כאטש נאך רויטליך, און מ'איז גרייט צום פרישטאג, ער האט גראדע נישט אויסגעפאלגט דאס וואס א בדחן האט אים געזאגט, אז באלד דעם ערשטן טאג ווען די ערשטע פרישטאג איז רעדי, גרייט מען דאך נאך אן אין שיינע פארצעלאן טעלער, שיינע גלעזער, און אזוי ווייטער, זאל ער צו גיין צום טישטעך ביים קארנער, און אנפאנגען אראפ ציען ביז אלעס קומט אן אויפן פלאר צובראכן און פארשמירט, און זי וועט אים אוודאי פרעגן, וואס גייט פאר? זאלסטו איר ענטפערן אז דאס איז פאר גארנישט, און זי זאל זיך אליינס פארשטעלן וואס ס'גייט געשען ווען ס'וועט זיין פאר עפעס.

בקיצור, די דזשאקס אין א זייט, (פאר אביסל) מ'האלט שוין נאכן פרישטאג, אלעס קלאפט, מ'איז גרייט צום שיידונג.

מ'געט זיך נאכאמאל איבער די נאמבער'ס פונעם דזשאב און פון כולל, און מ'גייט ארויס פון דערהיים, די ערשטע שטיקל וועג גייט מען נאך צוזאמען, ביז יעדער נעמט זיך זיין וועג, ער קומט אן אין כולל, קוקט ארום ווי דער האן אין בני אדם, ביז ער זעט דעם ראש הכולל, גייט צו צו אים, און באקענט זיך פאר אים, ער זאגט אים ווער זיינע חברותא'ס זענען, און דער ראש הכולל צייגט אים אן ווי זייערע פלעצער זענען, און ער נעמט די ספרים וואס מ'דארף האבן און זעצט זיך אויפן פלאץ, ווארטנדיג אויף זיין חברותא -וואס האט שוין חתונה געהאט עטליכע וואכן צוריק און האט שוין מער עקספיריענס מיטן זייגער, ווען אנצוקומען,- דערווייל קוקט ער ארום, פראבירט זיך צו מאכן באקאנט מיט די ארומ'יגע שכנים, אלעס אויפן איידעלן אופן, ער מאכט אויך זיכער צו באטראכטן ווי דער דער טעלעפאן איז, אז ווען ער וועט עס דארפן ניצן זאל ער עס נישט דארפן זוכן, און ווער איינער וועט אים קומען זאגן אז ער האט טעלעפאן, זאל ער קענען צו גיין, ווי א מומחה, ענדליך דער חברותא קומט אן, מ'מישט אויף די גמרא, פארשטייט זיך נאר פאר שיינקייט, איך מיין מ'קען דאך נישט פארלאנגען אז מ'זעל אנפאנגען לערנען, איידער מ'ווייסט פונקטליך מיט וועם מ'גייט צום טיש, ווי אזוי אלעס איז דוירך ביז אהער, און ווי אזוי ער האט עס ליב, און ווען מ'האט שוין א פונקטליכן דעסקריפשן פון אלעס ארום און ארום, קען מען שוין אנפאנגען לערנען, אבער נישט פאר מ'גייט קאלן די ווייב, מאכן זיכער אז זי לעבט, און אז מ'האט איר נישט אפגעזאגט פון די ארבעט, אזוי פון איין מינוט צו די אנדערע.

די פאן קאל, אין די קומענדיגע פארזעצונג אי"ה.

קאפיטל עלף

די פאן קאל אין כולל.

איך בין נאר מקדים, אז כדאי ס'זאל זיך נישט סותר זיין, פון איין ארטיקל צום אנדערן, מוז איך אייך ערקלערן, פארוואס ער האט פונקטליך געדארפט וויסן ווי די פאבליק פאון, איז, ער האט דאך געהאט א סעלפאן, די סיבה איז פשוט, ער איז נאך געווען ניי, און זיך געשעימט צו ווייזן באלד אין אנפאנג, אז ער איז פון די בעסערע, וואס האבן סעלפאן'ס, ממילא האט ער מיט איר אפגעשמועסט, אז אין אנפאנג וועט מען נאר רעדן דוירכ'ן פאבליק פאן, ס'איז אפשר א בעיבישע תירוץ, אבער פאקט בלייבט פאקט, איך קען מיך מיט דעם נישט קריגן.

ער לויפט ארויס צום פאבליק פאון, און צו זיין מזל ווערט ער געוואר אז ער איז נישט דער איינציגסטער שנה ראשונה אינגערמאן, און ער איז אויך נישט דער איינציגסטער וואס האט אויך פונקט פארן לערנען געמוזט מאכן זיכער, אז מיט די אידענע האט גארנישט פאסירט, פון ווען מ'האט איר איבער געלאזט ביז יעצט, ער טרעפט דארט נאך דריי וואס שטייען אין די רייע פאר אים.

ער געט א זאג פארן דריטן, איך גיי נאר צוריק צו מיין חברותא, זאגן אז ס'גייט נעמען א פאר מינוט, ווייל ס'איז פארנומען, און איך קום שוין צוריק, מאך זיכער אז קיינער נעמט נישט אוועק מיין רייע.

ער לויפט צוריק אריין, און זעצט זיך אוועק, און זאגט פאר זיין חברותא, אז דער פאן איז ביזי, לאמיר עפעס אנפאנגען לערנען, און אין פינף מינוט ארום, על איך נאכאמאל טשעקן, מ'מישט אויף דאס בלאט ווי מ'גייט אנפאנגען, און מ'הייבט זיך אן צו טענה'ען ווי פונקטליך מ'זאל אנפאנגען, צו נאכאמאל פון די משנה, אדער סוף עמוד א', ביז מ'האט מחליט געווען אז מ'הייבט אן פון די משנה, און דערווייל איז שוין אדוירך פינעף מינוט, און ער גייט נאכאמאל ארויס, קוקן צו זיין רייע איז שוין אנגעקומען, און דער יעניגער קוקט אים אן אביסל גערעגטערהייט, איך האב שוין געדארפט וועגן דיר אוועק שיקן עטליכע אינגעלייט, איך האב עס נישט ליעב צו טוהן, ווילסט רעדן ווארט אין די רייע, אז נישט לאז מיך צוריה.

ער האט זיך אנטשולדיגט פאר יענעם, און דערווייל געגעבן א בליק, ווי די רייע האלט, און זעט אז דער ערשטער רעדט נאך, איך מיין רעדט נאך, ער האלט דעם טרייבל, האט ער דען פון וואס צו רעדן? ס'האט זיך אנגעפאנגען א געקלאפעטכטס, און געהיסעכטס, אזוי ווי ביים בית הכבוד אין בית המדרש צופרי פארן דאווענען, דער יעניגער האט אנגעפאנגען צו פארשטיין אויפן ווינק, און ביז צוויי מינוט איז דער טעלעפאן אריבער צום נעקסטן, ער האט זיך אנטשולדיגט און אריין לערנען, דער צווייטער האט עס געמאכט גאנץ שנעל, און דער דריטער נאך שנעלער, און אצינד איז אויף די רייע.

ער נעמט דעם אזוי געגארטן טרייבל אין די הענט, דרוקט אריין דעם קאלינג קארד נאמבער, און נאכדעם די טעלעפאן נאמבער, און ס'קלינגט, און ס'קלינגט נאכאמאל.

ענד קא. גאד מארנינג, פערי ספיקינג, מעי איי העלפ יו?

איך קען רעדן צו מיסיס קעניג?

טו האם?

מיסיס קעניג.

אה, יו לוקינג פאר מיס,

נאו, זי האט שוין חתונה געהאט, און זי הייסט היינט קעניג.

קוד יו ספיק ענגליש פליז? ביקאס מיי אידיש איס נאט ווערי וועל.

אה, איי עם סארי, איי עם לאקינג פאר מיי ווייפ שי זשאסט מעריט.

און וואטס איז היר נעים?

מיסיס קעניג, מלכי קעניג.

אה, איי גארעט איי גארעט, דיד יו מעריט וויט מלכי, שי איס סאטש א קיוט גערל, איי מאסט טעל יו.

יעס, באט איי עם אין א ליטל ראהש, קוד יו טרעספער מי טו היר?

יעס, איי עם סארי, באט איי עם טינקינג, דעט שי דזשאסט לעפט פאר לאנטש, לעט מי סי.

מיסיס קעניג טעלעפאן, עטס יור האוסבענד.

נאו בארי איז דער, איי וויל ליוו היר ע מעסעדזש, דעט יו קאלד היר, איז דיס אקעי?

איי העוו נאו טשויס עניוועי, טענק יו ווערי מאטש.

מיט כעס הענגט ער אויף דעם טרייבל, נאך א מזל קיינער שטייט נישט פונקט נעבן אים, ער וואלט איינגעזונקען פאר בושות, מיט די צורה ווי ער זעט יעצט אויס, ער דרייט זיך אויס, און וויל אריין גיין אין כולל עפעס לערנען, און דער טעלעפאן צוקלינגט זיך, ער איז כמעט זיכער אז ס'איז נישט פאר אים, און ער הייבט אן אוועק צו גיין, אבער זיין געוויסן לאזט אים נישט, און ער דרייט זיך צוריק און הייבט אויף, האלאו.

יא, מ'קען אפשר צו רופן אלימלך.

נו, איך רעד דא.

ווער אלימלך גראס?

אה, ניין, איי עם סארי, איך בין פונקט געשטאנען דא, און איך הייס אויך אלימלך, אנטשולדיגט.

איין מינוט ווער איז דאס, דאס איז מיילעך קעניג?

יא, ווער זענט איר?

זי שיסט אויס אין א געלעכטער, מיילעך דאס בין איך דיין שוועסטער אסתי, איך זיך מיין מאן, דו דערקענסט נישט מיין קול?

יא, יעצט דערקען איך עס, איך בין געווען אביסל אנגעצויגן, און ממילא האב איך נישט אריין געטראכט.

סאו, ווייסטו וואס, דארפסט אים נישט יעצט צו רופן, ווען דו זעסט אים, געב אים איבער ער זאל אהיים קאלן, זיי געזונט.

ער וויל שוין מער נישט הערן קיינע קלינגעס, ער יאגט אריין, ער זעצט זיך אויפן פלאץ, ביז איין מינוט שטייט איינער נעבן אים, ביסטו מיילעך קעניג?

יא.

האסט טעלעפאן.

ער שעמט זיך שוין פאר זיין חברותא, אבער ווי ס'זעט אויס, האט דער חברותא די זעלבע זאך מיטגעמאכט, ווייל ער האט אים מיט א שמייכל געוויזן מיט די הענט אז ס'איז נישט קיין פראבלעם.

ער גייט צום טעלעפאן האלאו.

יא, מיילעך, איך פראביר שוין באלד צען מאל דיך צו קאלן, און ס'איז א גאנצע צייט ביזי.

און איך האב דיך געקאלט, און די סעקרעטערי, נאכן מיך אויפהאלטן, און זיך צו קראצן מיט מיין צוזעצטן ענגליש, האט זי מיר געזאגט אז דו ביסט שוין נישט דארט.

אקעי, איך בין שוין געווען אין לאבי, און ווען איך האב געהערט אז זי רופט מיך בין איך צוריק געגאנגען, אבער דו האסט שוין געהאט אראפ געלייגט, און פון דאן שטיי איך דא, און איך האלט אין איין רידיילן.

ער דערציילט איר אלעס, און יעדער בארואיגט זיך.

סאו, ווי אזוי איז געווען דיי ערשטע טאג אין כולל.

ב"ה זייער גוט, ס'ארדענט זיך איין זייער פיין, און ווי אזוי איז ביי דיר?

איך האב הנאה צו הערן, ביי מיר איז דאך אלעס די זעלבע, ס'איז זייער פיין, ס'איז געווען א וועלקאם בעק סיין, יעדער האט זיך געפרייט צו מיר, און שוין, וואס נאך?

גארנישט ספעשל, ביז וויפיל אזייגער ביסטו דארט?

ביז פינעווע.

אקעי, סאו סי יו לעטער מלכי.

זיי געזונט מיילעך.

טענק יו מלכי, האב הצלחה מלכי, כאב הנאה אז אלעס איז אקעי, מלכי, ביי מלכי.

ביי.

פארזעצונג קומט אי"ה.