כ'האב שוין לאנג א קלער. מיר וואוינען אינעם פרייען אמעריקע, וואו עס הערשט רעליגעזע פרייהייט, און פרייהייט פון אויסדרוק. דער דאזיגער פרייהייטן, גייען ווירקליך אויף ביידע וועגן, אדער בלויז אויף איין וועג?
דאס הייסט אזוי צו זאגן. אויב עמיצער מאכט אפ ביי זיך פון איין טאג אויפן צווייטן אז ער איז אויפגעקלערט, ער פארשטייט, ער איז פולשטענדיג ארויס פון די באקס. ער האנדלט זיך איין אויף א אומלעגאלע וועג א דער וועקער. ער רומפאזשירט ארום אין אומן ר''ה, צו זיין וואס ווייטער אוועק פונעם אנגעצויגענעם שטוב אויף יו''ט. (איי ער איז דאך אויפגעקלערט? וואס זוכסטו אין אומאן? ) ער מאכט זיך צו רעכט דעם בארדע און די וואנצן, (ווארום, מ'קען דאך פארט נישט אויסצוזען ווי א אומציוויליזירטער ווילדער וואלד-שוויין)ער ערזעצט די פאר-לאנגע-גענעראציעס-פארהייליגטע ר''ת גאטשעס, צו שמאלע געפאצטע קאלירטע אונטער הויזן רח''ל, ער לאכט אפ מיט א צינישקייט פון די גאנצע רבי זי''ע באוועגונג, אד''ג. פארשטייען מאנכע, אז יא! ער האט די פולע רעכטן צו טאן וואס אימער זיין הארץ באגערט. סטייטש? מיר וואוינען עפעס אין סאוויעט רוסלאנד אדער אין כינע, וואו די אינסטאנצן באגרעניצן די באפעלקערונג וואס יא צו טאן אדער נישט צו טאן? פרייהייט! מיר וואוינען דאך דאנק ג-ט פאר דעם אין די לאנד פון די פרייע...
אצינד קאפויער ווען עמיצער ווערט פאר סיי וועלכע אורזאך מער פרום, און פראפאגאנדירט ארום קעגן אלערליי טעכנעלאגישע געצייגן, און ער איז שטענדיג פארנומען מיט צניעות, איבעראל זעט ער זאכן וועלכע ציען אים אונטער, און האקט אויף ציונות אד''ג, א שטייגער ווי דער אהרן טייטעלבוים...גייט אויך אן פרייהייט פון אויסדרוק? אדער פרייהייט גייט בלויז אויף איין וועג, און דערפאר ווערט דער פרימער פרעדיגער פארוואנדלט צו א פינסטערער דיקטאטור, א שטייגער ווי דער גרויזאמער סטאלין ימ''ש זעלבסט.
צום אויספיר: איטליכער פארמאגט די רעכטן צו זאגן און צו טאן וואס זיין הארץ באגערט. זעלבסטפארשטענליך דארף ער זיין געראכטן אויף נאכפאלגענעדע קאנצוקווענצן. ווי צום ביישפיל: די באהערענדע וועלן שיקן זייער שווארצע תליינים און מלאכי חבלה צו טשעפענען און מאכן דאס טויט פאר די אומשולדיגע קליינע קינדער. אבער אראפרייסן יענעם פארן פראפאגאנדירן זיין אגענדע? פארוואס? פארמאגט ער דען נישט די זעלבע פרייהייט רעכטען ווי דער אנגעבליכער אויפגעקלערטער? ווי גענוי שטעלן זיך די פרייהייט רעכטן אפ?
סתם א קלער....