הרה''ג ר' ישראל דוד הארפענעס אב''ד ישראל והזמנים

חתם סופר האט געשריבן:לעצטענס ווינדער איך מיר וועגן הרה''ג ר' ישראל דוד הארפענעס. ער איז פון די עכטע תלמידי חכמים אין וויליאמסבורג, און אייביג געוועהן באקאנט ווי איינער וואס האט גוט פארשטאנען צו א נושא מיט אייגענע שכל. צב''ש ס'איז באקאנט אז ער האט געהאלטן פון די עירוב אין וויליאמסבורג פאר מ'האט אים ממש געצווינגען צו אונטערשרייבן קעגן.

לעצטענס שטעלט זיך אבער ארויס אז ער איז ממש פון די עקסטרעמיסטן אויף אזוי ווייט אז וועט עס איז לעצטענס געוועהן די לי עוועניא שבת שפאציר קעגן די עירוב האט ער זיך באטייליגט - כאטש ער אליין פלעגט האלטען פון די עירוב!!

א נייע זאך זעה איך היינט אז ער האט אונטערגעשריבן מיט די פּאָר עקסטרעמיסטן קעגן צוריקשטעלן ענגליש ווי ס'איז געוועהן בימי רביה''ק מסאטמאר זצ''ל, נאר מ'דארף עס לאזן ווי ס'איז געוועהן אין די לעצטע יארן....

האט זיך הרב הארפענעס געטוישט אין די לעצטע יאהרן אדער האב איך אים קיינמאל נישט קלאר ארויסגעהאט?

חתם סופר האט געשריבן:באקומען אין אישי:


א נאנטע חבר, רעדט אסאך מיט ר י"ד, האט היינט גערעדט מיט אים ער האט אים געזאגט אז ער האט דעם צעטיל נישט אונטערגעשריבן, מען האט גערעדט מיט אים דערוועגן נעכטן און ער האט געזאגט אז ער איז נישט מסכים מיט וואס עס שטייט דארט און וויל נישט אונטערשרייבן.

1 - ער האט נישט אונטערגעשריבן אויף יענע צעטיל ווייל איז נישט מסכים דערמיט, ער האט געשריבן זיין אייגענע און זיי האבן עס אליינס צאמגעשטעלט.
2 - איינער ק. האט אים אנגעדרייעט אז מען פארהאנדעלט מיט די רעגירונג מוסיף צו זיין ווי equality אויף חוקי תועבה און לימודים וואס זענען כפירה וכדומה.
3 - איינער האט אים געברענגט עפעס א בריוו וואס מען קען באקומען פון יענקל כהן'ס? האטליין וואס איין קאמישענער שיקט צו עפעס א צווייטע קאמישענער אז פעירלס האט געזאגט אזוי און אז זיי זענען גרייט אזוי בלא בלא בלא... (פרטים איז מיר אויפן מינוט נישט אינטערסאנט געווען ממילא האב איך נישט אויפגככאפט).
4 - מוסיף זיין לימודי חול זעהט ער נישט פאר קיין פראבלעם, ער האט נאר באצויגן צו די סארט לימודים. מיין חבר האט אים געפרעגט אויב מען קען לערנען מיט די יונגלעך ווי ביי די מיידלעך, זאגט ער יא אבער פארשטייט מען דארף אינאכט נעמען אז יונגלעך האבן א מצוה פון לימוד התורה אבער אדרבה אמאל פלעגט מען לערנען מער ווי אויך אין צעהלים האט ער אויך געהעריג געלערענט.
5 - פארהאנדלען טאר מען נישט בשום אופן. די רעגירונג פארשטייט אונז נישט. די רעגירונגס שיטות איז נגד התורה (ווי חוקי תועבה כפירה און נאך). דער רבי איז געווען א גרויסע מענטש ער האט געקענט שוקל זיין וואס יא און וואס נישט אבער אז מען וויל טוישן תוכן הלימודים ברויך מען א גברא רבה.

נ.ב. אויב די ביסט מפרסם פליז נעם אויס מיינע פרטים און טויש די שפראך אביסל. א דאנק.

חתם סופר האט געשריבן:באקומען אין אישי קלארע פרטים פון הרה''ג ר' ישראל דוד'ס דעה

1 - ער האט נישט אונטערגעשריבן אויף יענע צעטיל ווייל איז נישט מסכים דערמיט, ער האט געשריבן זיין אייגענע און זיי האבן עס אליינס צאמגעשטעלט.

חתם סופר האט געשריבן:באקומען אין אישי קלארע פרטים פון הרה''ג ר' ישראל דוד'ס דעה

1 - ער האט נישט אונטערגעשריבן אויף יענע צעטיל ווייל איז נישט מסכים דערמיט, ער האט געשריבן זיין אייגענע און זיי האבן עס אליינס צאמגעשטעלט.
2 - איינער ק. האט אים אנגעדרייעט אז מען פארהאנדעלט מיט די רעגירונג מוסיף צו זיין ווי equality אויף חוקי תועבה און לימודים וואס זענען כפירה וכדומה.
3 - איינער האט אים געברענגט עפעס א בריוו וואס מען קען באקומען פון יענקל כהן'ס? האטליין וואס איין קאמישענער שיקט צו עפעס א צווייטע קאמישענער אז פעירלס האט געזאגט אזוי און אז זיי זענען גרייט אזוי בלא בלא בלא... (פרטים איז מיר אויפן מינוט נישט אינטערסאנט געווען ממילא האב איך נישט אויפגככאפט).
4 - מוסיף זיין לימודי חול זעהט ער נישט פאר קיין פראבלעם, ער האט נאר באצויגן צו די סארט לימודים. מיין חבר האט אים געפרעגט אויב מען קען לערנען מיט די יונגלעך ווי ביי די מיידלעך, זאגט ער יא אבער פארשטייט מען דארף אינאכט נעמען אז יונגלעך האבן א מצוה פון לימוד התורה אבער אדרבה אמאל פלעגט מען לערנען מער ווי אויך אין צעהלים האט ער אויך געהעריג געלערענט.
5 - פארהאנדלען טאר מען נישט בשום אופן. די רעגירונג פארשטייט אונז נישט. די רעגירונגס שיטות איז נגד התורה (ווי חוקי תועבה כפירה און נאך). דער רבי איז געווען א גרויסע מענטש ער האט געקענט שוקל זיין וואס יא און וואס נישט אבער אז מען וויל טוישן תוכן הלימודים ברויך מען א גברא רבה.

נ.ב. אויב די ביסט מפרסם פליז נעם אויס מיינע פרטים און טויש די שפראך אביסל. א דאנק.

שמערל האט געשריבן:אויך געהערט פון א איד וואס האט גערעדט מיט ר' שראל דוד כנ''ל

חתם סופר האט געשריבן:

5 - פארהאנדלען טאר מען נישט בשום אופן. די רעגירונג פארשטייט אונז נישט. די רעגירונגס שיטות איז נגד התורה (ווי חוקי תועבה כפירה און נאך). דער רבי איז געווען א גרויסע מענטש ער האט געקענט שוקל זיין וואס יא און וואס נישט אבער אז מען וויל טוישן תוכן הלימודים ברויך מען א גברא רבה.

שמערל האט געשריבן:עס שטייט דארט אז מ'טאר נישט אוועק רירן פון וואס רביה"ק מ' סאטמאר האט זיך מייסד געווען.
אין אנדערע ווערטער מ'מעג לערנען צווי אהאלב שעה ענגליש.