דאנערשטאג מאי 22, 2014 7:40 pm#201922
אורך השמלה עפ"י הלכות אכשר דרא
מיט גרויס פרייד איז אויפגענומען ביי שלומי אמוני ישראל אז כ"ק מרן אדמו"ר מסאטמאר שליט"א והגה"צ דומ"ץ קרית יואל שליט"א האבן ארויסגעגעבן א קלארן פסק איבער די לענג פון קליידער פאר ערליכע נשים צנועות. דער נוסח פון דעם "קול קורא" וואס פאנגט זיך אן "בדבר הפירצה הנוראה שנפרצה לאחרונה ענין ההליכה בבגדים קצרים רח"ל" קומט אין א צייט וואס אידישע פרויען גייען די לענגסטע בגדים אין דער היסטאריע פון אידישקייט אין אמעריקע.
לויט דעם פרישן פסק דארפן די קליידער זיין צווישן 7-5 אינטשעס אונטער דעם סוף פון די קניען – פאר ברייטערע בגדים; שמעלערע בגדים דארפן עפ"י אט דער ווערסיע פון דעת תורה זיין נאך לענגער.
דער פרישער פסק קומט אין המשך צו דעם התקבלות פון דעם פסק פון הרב פאלק אז קליידער דארפן זיין פיר אינטשעס אונטער די קניען. דער פסק איז דערנאך צוגעוואקסן צו זעקס אינטשעס, און יעצט הערן מיר שוין א שיעור פון אזש 7 אינטשעס אדער מער.
ווי עס איז שוין דאקומענטירט געווארן כמה פעמים, און ווי עס איז באקאנט פאר יעדן וואס שטעקט זיך נישט אריין דעם קאפ אין זאמד, איז מען ביז דרייסיג יאר צוריק און אפילו שפעטער געגאנגען מיט קליידער וואס האבן קוים דערגרייכט די קניען. פילע זענען אפט געגאנגען מיט קליידער וואס זענען אפילו געווען היבש איבער די קניען. דאס קען זיך יעדער איבערצייגן דורך קוקן בילדער פון יענער תקופה.
ווען האדמו"ר בעל דברי יואל מסאטמאר ז"ל האט געגרונדעט דעם שטעטל קרית יואל וואו דער היינטיגער רבי שליט"א דינט אלס רב, האט ער אוועקגעשטעלט תקנות וויאזוי מ'זאל זיך דארטן פירן. ווי באקאנט איז האדמו"ר מסאטמאר בכלל נישט געווען קיין מיקל, און ער האט אוועקגעשטעלט תקנות לויט וויאזוי ער האט געהאלטן אז זיי רעפרעזענטירן זיין דעת תורה.
ביי א גענעראל פארזאמלונג אין קרית יואל, מאנטאג פרשת שמות תשל"ז, וואו עס זענען אוועקגעשטעלט געווארן די תקנות פאר דעם נייעם שטעטל, איז איבערגעגעבן געווארן די דברות קודש פונעם בעל דברי יואל בנוגע די לענג פון קליידער פאר פרויען און מיידלעך וועלכע וואוינען אין זיין הייליג שטעטל.
טראצדעם וואס דעמאלט איז, אנדערש ווי היינט, יא געווען שטארק אנגענומען צו גיין מיט קורצע קליידער, האט קיינער נישט געזען פאר וויכטיג מעורר צו זיין אויף דער "פירצה". האדמו"ר מסאטמאר האט נישט געוואוסט פון קיין אינטשעס און חשבונות וויאזוי דאס קליידל ריקט זיך ווען מען זעצט זיך. ווען ער האט אוועקגעשטעלט זיין שטעטל האט ער בסך הכל פארלאנגט אז די קליידער וואס מ'גייט זאלן נישט זיין העכער ווי די קניען. אין דעם לשון פון דעם אפיציעלן דאקומענט: "די מיידלעך טארען נישט גיין מיט אזעלכע קליידער וואס זענען העכער פון די קניע, און דאס איז ביי אלע מיידלעך פון דריי יאר און העכער!"
(איך האב דערווייל נישט באוויזן צו לייגן א האנט אויף דער מכתב אין דברי יואל וואס ווערט ציטירט אין דעם קול קורא. ווער עס האט דאס צו דער האנט איז מכובד מזכה צו זיין דעם ציבור.)
- DB.JPG (60.5 KiB) געזען געווארן 4120 מאל
לויט דעם פרישן פסק דארפן די קליידער זיין צווישן 7-5 אינטשעס אונטער דעם סוף פון די קניען – פאר ברייטערע בגדים; שמעלערע בגדים דארפן עפ"י אט דער ווערסיע פון דעת תורה זיין נאך לענגער.
דער פרישער פסק קומט אין המשך צו דעם התקבלות פון דעם פסק פון הרב פאלק אז קליידער דארפן זיין פיר אינטשעס אונטער די קניען. דער פסק איז דערנאך צוגעוואקסן צו זעקס אינטשעס, און יעצט הערן מיר שוין א שיעור פון אזש 7 אינטשעס אדער מער.
ווי עס איז שוין דאקומענטירט געווארן כמה פעמים, און ווי עס איז באקאנט פאר יעדן וואס שטעקט זיך נישט אריין דעם קאפ אין זאמד, איז מען ביז דרייסיג יאר צוריק און אפילו שפעטער געגאנגען מיט קליידער וואס האבן קוים דערגרייכט די קניען. פילע זענען אפט געגאנגען מיט קליידער וואס זענען אפילו געווען היבש איבער די קניען. דאס קען זיך יעדער איבערצייגן דורך קוקן בילדער פון יענער תקופה.
ווען האדמו"ר בעל דברי יואל מסאטמאר ז"ל האט געגרונדעט דעם שטעטל קרית יואל וואו דער היינטיגער רבי שליט"א דינט אלס רב, האט ער אוועקגעשטעלט תקנות וויאזוי מ'זאל זיך דארטן פירן. ווי באקאנט איז האדמו"ר מסאטמאר בכלל נישט געווען קיין מיקל, און ער האט אוועקגעשטעלט תקנות לויט וויאזוי ער האט געהאלטן אז זיי רעפרעזענטירן זיין דעת תורה.
ביי א גענעראל פארזאמלונג אין קרית יואל, מאנטאג פרשת שמות תשל"ז, וואו עס זענען אוועקגעשטעלט געווארן די תקנות פאר דעם נייעם שטעטל, איז איבערגעגעבן געווארן די דברות קודש פונעם בעל דברי יואל בנוגע די לענג פון קליידער פאר פרויען און מיידלעך וועלכע וואוינען אין זיין הייליג שטעטל.
טראצדעם וואס דעמאלט איז, אנדערש ווי היינט, יא געווען שטארק אנגענומען צו גיין מיט קורצע קליידער, האט קיינער נישט געזען פאר וויכטיג מעורר צו זיין אויף דער "פירצה". האדמו"ר מסאטמאר האט נישט געוואוסט פון קיין אינטשעס און חשבונות וויאזוי דאס קליידל ריקט זיך ווען מען זעצט זיך. ווען ער האט אוועקגעשטעלט זיין שטעטל האט ער בסך הכל פארלאנגט אז די קליידער וואס מ'גייט זאלן נישט זיין העכער ווי די קניען. אין דעם לשון פון דעם אפיציעלן דאקומענט: "די מיידלעך טארען נישט גיין מיט אזעלכע קליידער וואס זענען העכער פון די קניע, און דאס איז ביי אלע מיידלעך פון דריי יאר און העכער!"
- KJ.JPG (209.23 KiB) געזען געווארן 4120 מאל
(איך האב דערווייל נישט באוויזן צו לייגן א האנט אויף דער מכתב אין דברי יואל וואס ווערט ציטירט אין דעם קול קורא. ווער עס האט דאס צו דער האנט איז מכובד מזכה צו זיין דעם ציבור.)