יאיר האט געשריבן:אין די יעצטיגע טעג קומט די פריידיגע נייעס אז מען קען שוין זען די וועלט בארימטע מגילות ים המלח אויפ'ן אינטערנעט. וואס איז ביז יעצט געווען בלויז אפן פאר די געציילטע מומחים אין אור אלטע כתבי ידות, וועט יעצט זיין גלוי וידוע לעיני כל פאר יעדן וואס איז נייגעריג צו כאפן א בליק דערויף.
טעפל האט געשריבן:יאיר האט געשריבן:אין די יעצטיגע טעג קומט די פריידיגע נייעס אז מען קען שוין זען די וועלט בארימטע מגילות ים המלח אויפ'ן אינטערנעט. וואס איז ביז יעצט געווען בלויז אפן פאר די געציילטע מומחים אין אור אלטע כתבי ידות, וועט יעצט זיין גלוי וידוע לעיני כל פאר יעדן וואס איז נייגעריג צו כאפן א בליק דערויף.
פון ווען איז דאס די מגילות?
יאיר האט געשריבן:ארכעאלאגן האבן אנטדעקט א פרישע געפינס ממש נעבן ירושלים, אין א געגנט וואס ווערט גערופן תל מוצא. דארט האט מען שוין געטראפן א צייט צוריק אן אור אלטער מקדש וואו מען האט מקריב געווען קרבנות אין די צייטן פון אנהויב פון די ערשטע בית המקדש, ארום 2,750 יאר צוריק. יעצט האט מען אנטדעקט קליינע מענטשעלעך און פערדן אויסגעשניצט פון ליים, ווי אויך פארשידענע כלים וואס זענען גענוצט געווארן ביים מקריב זיין קרבנות. דאס איז זייער א מערקווירדיגער געפינס, און די ארכעאלאגן זענען נאך נישט קלאר וואס די פיגורן באדייטן.
יאנקל האט געשריבן:יאיר האט געשריבן:ארכעאלאגן האבן אנטדעקט א פרישע געפינס ממש נעבן ירושלים, אין א געגנט וואס ווערט גערופן תל מוצא. דארט האט מען שוין געטראפן א צייט צוריק אן אור אלטער מקדש וואו מען האט מקריב געווען קרבנות אין די צייטן פון אנהויב פון די ערשטע בית המקדש, ארום 2,750 יאר צוריק. יעצט האט מען אנטדעקט קליינע מענטשעלעך און פערדן אויסגעשניצט פון ליים, ווי אויך פארשידענע כלים וואס זענען גענוצט געווארן ביים מקריב זיין קרבנות. דאס איז זייער א מערקווירדיגער געפינס, און די ארכעאלאגן זענען נאך נישט קלאר וואס די פיגורן באדייטן.
דאס איז א פלא'דיגע געפינס, ווייל לויט די ארכעאלאגן איז דער מקדש געווען א אידישער, ווי עס ווייזט דער פאקט אז מ'האט דארטן געפינען ביינער בלויז פון כשר'ע בעלי-חיים, און עס האט עקזיסטירט אין דער זעלבער צייט ווען דער בית המקדש האט פונקציאנירט. לויט זיי איז עס געווען אן אלטערנאטיווע פאר גאטעסדינסט.
ברזלי הגלעדי האט געשריבן:לעיקוואד האט געשריבן:פארוואס איז דאס א חידוש? אפילו לויטן פשוטן תנ"ך האבען יודען מקריב געווען אויף במות (לויט רז"ל שלא כהלכה) און צו עבודה זרה לפחות ביז די זמנים פון חזקיה אדער יאשיהו, און האבען נישט געזעהן דער ביהמ"ק אלץ א סתירה צו דעם. (ווי אליהו הנביא האט אויף זיי געשריגען עד מתי אתם פוסחים על שני הסעיפים). עס איז אפשר א חידוש פאר ווער עס גלייבט אז אלע חטאים וואס שטייען אין תנ"ך איז להד"ם און דאס וואס שטייט מהאט געדינט עבודה זרה מיינט צו זאגען אז מהאט געהאט עפעס פניות ביים דאווענען (כמ"ש בס' ויוא"מ), אבער די מענטשען גלייבען דאך סייווי נישט די ארכיאלאגען הכופרים שר"י.[/
אויב איך האב ניט קיין טעות האט מען צוריק אנעהויבן מקריב צי זיין אויף במות בימי רחבעם אין נישט בימי שלמה in any case קרבנות חובה של ציבור איז אייביג געווען אסור בממלא איז עס א גרויסע חידוש
יאיר האט געשריבן:ברזלי הגלעדי האט געשריבן:לעיקוואד האט געשריבן:פארוואס איז דאס א חידוש? אפילו לויטן פשוטן תנ"ך האבען יודען מקריב געווען אויף במות (לויט רז"ל שלא כהלכה) און צו עבודה זרה לפחות ביז די זמנים פון חזקיה אדער יאשיהו, און האבען נישט געזעהן דער ביהמ"ק אלץ א סתירה צו דעם. (ווי אליהו הנביא האט אויף זיי געשריגען עד מתי אתם פוסחים על שני הסעיפים). עס איז אפשר א חידוש פאר ווער עס גלייבט אז אלע חטאים וואס שטייען אין תנ"ך איז להד"ם און דאס וואס שטייט מהאט געדינט עבודה זרה מיינט צו זאגען אז מהאט געהאט עפעס פניות ביים דאווענען (כמ"ש בס' ויוא"מ), אבער די מענטשען גלייבען דאך סייווי נישט די ארכיאלאגען הכופרים שר"י.[/
אויב איך האב ניט קיין טעות האט מען צוריק אנעהויבן מקריב צי זיין אויף במות בימי רחבעם אין נישט בימי שלמה in any case קרבנות חובה של ציבור איז אייביג געווען אסור בממלא איז עס א גרויסע חידוש
אייער ערשטע נקודה איז ריכטיג. אבער אייער צווייטע נקודה פארשטיי איך נישט, ווער זאגט אז דארט האט מען מקריב געווען קרבנות של ציבור?
יאיר האט געשריבן:לויט ווי איך געדענק האבן די ארכעאלאגן שטענדיג קלאר פינאנדערגעשיידט די אידישע באוואוינונג פון די כנעני'שע באוואוינונג אין אור אלטן ישראל, דורכ'ן זען לויט די איבערבלייבענישן פון די בהמות, ווייל נאר אין די אידישע וואוינערטער טרעפט מען נישט קיין חזיר.
לעיקוואד האט געשריבן:אויב איז דער גאנצער אויפטו דא דער חילוק פון ימי שלמה ביז ימי רחבעם, אדער ימי צעירות שלמה ביז ימי זקנותו, איז על זה נאמר, נו נו. איך קלער אז די ארכיאלאגישע דעיטינג איז נישט גענוג פונקטליך צו קענען מחלק זיין אזא מספר פון עטליכע צענדליגע יארן בסך הכל. עס קען אויך זיין אז אין יענער תקופה האט דער מקדש טאקע נישט געארבעט און עס איז צוריק אין קראפט נאר בימי רחבעם וכדומה. בקיצור, נישט אזא גרויסע אויפטו. אדער אפשר בכלל נישט.
ברזלי הגלעדי האט געשריבן:יאיר האט געשריבן:לויט ווי איך געדענק האבן די ארכעאלאגן שטענדיג קלאר פינאנדערגעשיידט די אידישע באוואוינונג פון די כנעני'שע באוואוינונג אין אור אלטן ישראל, דורכ'ן זען לויט די איבערבלייבענישן פון די בהמות, ווייל נאר אין די אידישע וואוינערטער טרעפט מען נישט קיין חזיר.
כנענים מלעגן מקריב זיין חזר?(געגעסן יא)
יאיר האט געשריבן:ברזלי הגלעדי האט געשריבן:יאיר האט געשריבן:לויט ווי איך געדענק האבן די ארכעאלאגן שטענדיג קלאר פינאנדערגעשיידט די אידישע באוואוינונג פון די כנעני'שע באוואוינונג אין אור אלטן ישראל, דורכ'ן זען לויט די איבערבלייבענישן פון די בהמות, ווייל נאר אין די אידישע וואוינערטער טרעפט מען נישט קיין חזיר.
כנענים מלעגן מקריב זיין חזר?(געגעסן יא)
סופר ומונה האט געשריבן:רוב פון די תפילין וועלכע מען האט געפונען פון יענער תקופה פארמאגן אנדערע נוסחאות פון דעם היינטיקן מסורהשן נוסח פון דער תורה.
געפילטע פיש האט געשריבן:אפשר וועט דאס סוכ"ס פושט זיין די מח' רש"י ר"ת.
יאיר האט געשריבן:ריכטיג. עס איז א גרויסער חידוש אז נאכדעם וואס דער פראכטפולער בית המקדש פון שלמה איז געווארן אויפגעבויעט, און ווי עס שטייט אין נ"ך האבן אלע אידן אנטיילגענומען אין דער גרויסער חנוכת הבית און זיך מיטגעפרייט, און אנגעהויבן מקריב זיין קרבנות אויסשליסליך אין בית המקדש, האט זיך געפינען הארט דערנעבן א גרויסער מקדש וואו מען האט מקריב געווען שחוטי חוץ, צוזאמען מיט פסלים.
ממרום שלח אש האט געשריבן:א שטוינענדע ארכעאלאגישע אנטדעקונג וואס לאו בכל יומא מתרחיש, מעגליך געפינען קאלאמבוס'ס פאן שיף, די סאנטעא מאריע ביים ברעג פון האיטי!
די ברוכווארג האט מען שוין געפינען אין 2003, נאר מען האט עס נישט אידענטיפיצירט.
די יעצטיגע הנחה איז באזירט אויף די אנטדעקונג פון קאלאמבוס'ס פאׂרט (FORT) אויפן ברעג, אויך אין 2003. יעצט האט מען קלארגעשטעלט אז די ברוכווארג אין ים שטימט רעלאטיוו צום פארט לויט ווי עס ווערט געשילדערט אין קאלאמבוס'ס טאג בוך.
אין 2003 זענען פאטאגראפירט געווארן אויפן ים גרונט אלטע קאנאנען פון בערך יענע צייט, וואס וואלט צוגעהאלפן צו באשטעטיגן די הנחה, אבער בינו לביני איז עס ראבירט געווארן דורך אומבאקאנטע פערזאנען.
האיטי איז אין א געזעצלאזע כאאטישע מצב, מען פרובירט מיט די הילף פון די רעגירונג צו באוואכן דאס פלאץ און פרעזערווירן וואס איז געבליבן.
http://www.independent.co.uk/news/scien ... 59330.html
גראדעמעכעלע האט געשריבן:וואס שטייט אויף די לוחות?
The tablets reflect trade transactions, leasing houses and fields, addresses, inheritances, etc. Certificate 31, for example, is of a deal between Yirpa Ben Dohah and Ahikam Ben Refa’iyahu, in which the former trades a “trained, five-year-old bull” for “one gray jennet.” In certificate 52 a man called Ikisha sold his female slave for “three pieces of silver.” In another document, Neriayu Ben Ahikam rents a house for “10 silver shekels ... half given at the beginning of the year and the rest in the middle of the year.” The tenant undertook in the agreement to pay for damages, if any, from the foundations to the roof.
On some tablets, ancient Hebraic letters appear beside the Akkadian details. The researchers assume these were intended for cataloging and tracing. On tablet 10, for example, which deals with a bond for barley, the name Shalemiyahu appears in Hebraic. “These are the most ancient Hebraic letters from the Babylonian exile,” says Horowitz.
